Bí quyết luộc bánh chưng xanh đẹp mắt ngon miệng

Nhanluu1294 Nhanluu1294 @Nhanluu1294

Bí quyết luộc bánh chưng xanh đẹp mắt ngon miệng

19/04/2015 01:30 PM
327

Để có một chiếc bánh chưng xanh đúng nghĩa, thơm ngon và giữ được lâu thì tất cả mọi khâu cần phải hoàn hảo. Dưới đây là một số bí quyết luộc bánh chưng xanh giúp bạn gói bánh thành công.

 

Bí quyết để bánh chưng có màu xanh

Chọn lá dong

Cần phải biết cách phân biệt lá dong nếp và lá dong tẻ. Về hình dạng lá nếp thường hơi phình ra ở phần cuống, cuống nhỏ, hai mặt trái phải có màu xanh đậm nhạt khác nhau. Trong khi đó loại lá tẻ chỉ có một màu xanh ngắt, lá dẹt, dài, cuống to, lá nổi gân đậm, lá giòn, dễ rách. Gói phải loại lá này bánh sẽ không thơm. Khi chọn tốt nhất nên mua loại lá nếp, chọn được loại phình ở đuôi càng tốt. Tuyệt đối tránh mua các loại lá dong to như lá chuối.

Ở các làng quê trong những ngày này dễ bắt gặp hình ảnh trên cây cột của nhà nào cũng buộc lá dong xung quanh. Lá dong rửa hai mặt cho đến khi không còn gợn bẩn nào thì mang về buộc lên những cây cột cho ráo nước. Vài ngày sau đến khi gói bánh dân ta sẽ mang xuống tỉa tót cho vừa vặn.

Theo kinh nghiệm của người dân làng bánh chưng cổ truyền Tranh Khúc, Thường Tín, Hà Nội, để gói bánh nhanh, để được lâu, lại dễ bóc thì trước khi gói bánh, người ta sẽ xếp cứ một chiếc lá dọc lại đến một chiếc lá đặt ngang. Chiếc lá ngoài cùng cần lá hơi già, đẹp để khi luộc bánh lên lá vẫn giữ được màu xanh. Chiếc lá trong cùng là lá bánh tẻ, lá đẹp nhất. Mỗi chiếc bánh cần ít nhất 4 lá. Dù vậy, muốn bánh giữ lâu hơn thì nên gói từ 5 đến 6 chiếc.

Bí quyết để bánh chưng có màu xanh 1

Chọn những chiếc lá dong hơi bầu, phình ra ở cuống lá sẽ dễ gói hơi, bánh xanh hơn. Ảnh: Phan Dương.

Chọn lạt gói bánh

Người dân ở các vùng quê nước ta thường dùng ống nứa bánh tẻ, chẻ ra rồi phơi tái làm dây buộc. Tuy nhiên chỉ nên dùng loại nứa bánh tẻ, còn nứa già sẽ giòn, dễ đứt. Để an toàn bạn nên dùng ống giang bánh tẻ làm dây buộc là chuẩn nhất.

Chọn gạo nếp

Dĩ nhiên, loại gạo gói bánh chưng ngon nhất sẽ là loại nếp cái hoa vàng Điện Biên, Hải Hậu nhưng chúng ta có thể dùng chính những hạt lúa nếp ngon từ vùng quê mình làm ra, chỉ cần chú ý đó là loại gạo nếp không pha tạp lẫn gạo tẻ.

Từng có ý kiến trước khi gói bánh nên ngâm gạo qua đêm từ 6 đến 8 tiếng nhưng theo những người dân ở làng làm bánh chưng lâu đời nhất Hà Nội - Tranh Khúc thì cách làm này không đúng. Chỉ nên đãi sạch gạo rồi ngâm trong nước lạnh khoảng nửa tiếng rồi vớt ra để ráo. Nếu ngâm nhiều qua đêm sẽ làm gạo bị chua. Đặc biệt ngâm trong nước ấm với thời gian lâu như thế sẽ làm bở mất hạt gạo.

Ở một vài làng quê nước ta hiện nay, để gạo bánh chưng xanh hơn thì người dân vẫn nhuộm gạo nếp bằng cách lấy lá riềng rửa sạch, giã nhỏ rồi vắt lấy nước. Tương truyền cách làm này sẽ khiến mùi gạo nếp thơm hơn, bánh cũng sẽ xanh từ trong ra ngoài và để cả nửa tháng không sợ chua.

Nhân bánh

Không nên dùng đậu xanh có vỏ vì sẽ dễ làm bánh dễ thiu. Thay vào đó nên dùng đậu xanh đã xát sạch bỏ. Chiếc bánh chưng ngon là ngon từ nhân bánh ngon ra. Do đó, không nên gói bánh bằng đậu sống. Lý do đơn giản vì đậu dễ bị lẫn vào gạo, chiếc bánh dễ bị tơi, không dậy vị thơm ngon. Trước khi gói bánh nên đãi sạch đậu rồi ngâm trong nước nửa tiếng, rắc thêm chút muối, mì chính vừa vặn. Lúc đậu chín cần đánh đậu thật nhuyễn.

Nhiều người thắc mắc sao bánh mình làm không ngon như bánh mua, có thể bởi vì chúng ta làm nhân ít hơn những người làm bán. Do đó, với một chiếc bánh 400g gạo (tương đương một bát ăn cơm đầy) cần 250g nhân thịt đậu. Nên mua loại thịt ba chỉ, thái vừa ăn ướp qua muối và hạt tiêu. Sau đó dùng đậu đánh nhuyễn bọc ngoài những miếng thịt rồi viên thành nắm nhân chắc.

Một số gia đình có thói quen cho hành vào bánh chưng vì nghĩ bánh sẽ ngon hơn. Tuy nhiên “bánh chưng xanh, củ hành ngày Tết” là nói đến bánh chưng đi kèm với hành kiệu muối. Việc cho hành vào bánh dễ át đi mùi thơm của đậu, hạt tiêu, bánh ngang, mất đi vị thanh vốn có. Bánh cũng mau hỏng hơn.

Bí quyết để bánh chưng có màu xanh 2

Nên tán nhuyễn đậu rồi bọc ngoài thịt thì khi gói nhân và gạo không bị lẫn vào nhau. Cắt chiếc bánh đẹp mắt, ăn ngon hơn. Ảnh: Phan Dương.

Gói bánh

Có một vài lý do sau gia đình bạn không nên gói bánh bằng khuôn, đó là vì gói bánh bằng khuôn thì lá sẽ bị cắt triệt để, lớp lá dọc ngoài mỏng, 4 góc bánh bị cắt lá ghép vào nhau nên bánh dễ bị bục khi chèn ép. Những góc này cũng là nơi dễ bị mốc nhất.

Gói bánh chưng phải gói bằng mặt trái của lá (mặt sống lưng) chứ không nên gói mặt trong. Một số người vẫn bị mắc lỗi này. Lúc gói bánh cần gói chặt tay, sao cho khi bạn vỗ bánh xuống đất sẽ làm bánh càng vuông vức hơn.

Luộc bánh

Trước khi luộc bánh nên đặt một chiếc rổ nhỏ xuống đáy nồi, mục đích tránh bị khét, hạn chế nước ngấm nhiều vào bánh. Đồng thời lấy các lá bánh chưng hay các đoạn lá cắt thừa lót xuống đáy nồi và xung quanh cạnh nồi. Thời gian luộc bánh cần từ 8 đến 10 tiếng.

Anh Thắng – chủ một cơ sở bánh chưng vào dạng lâu đời nhất ở làng Tranh Khúc phân tích rằng nguyên lý luộc bánh chưng là cần độ dừng. Tức là không phải lúc nào cũng phải giữ nồi bánh chưng sôi ùng ục mà cần phải có những lúc ngừng sôi (tắt bếp hay đổ nước lạnh) vào để nước ngấm, làm bánh chín dần. Do vậy, khi luộc bánh chưng gia đình bạn cần chú ý khi bánh sôi gần hết nước sẽ lại đổ nước lạnh vào để nồi bánh ngừng sôi, bánh chín dần.

Sau khi luộc bánh xong, vớt bánh ra rồi đè lớp bánh nọ lên lớp bánh kia. Lấy vật nặng vừa phải đè lên để bánh ráo nước.

Bóc bánh chưng cũng cần có nghệ thuật. Nên bóc từ ngọn lá xuống phần cuống vì như thế lá sẽ không bị dính vào bánh. Việc bánh bị dính tay là điều khó tránh khỏi. Bạn có thể rửa tay ngay sau đó.

 

Tham khảo thêm cách gói bánh chưng ngày Tết


Gói bánh chưng tuy hơi cầu kì nhưng lại là sở thích của rất nhiều chị em.

Nguyên liệu: cho 5 bánh kích thước 12cm x 12cm

- Gạo nếp: 2kg
- Đỗ xanh khô đã cà vỏ: 500gr
- Thịt ba chỉ (hoặc sấn vai): 600gr
- Lá dong: 30 lá
- Lạt để buộc bánh
- Hành khô, hạt tiêu, muối, đường

Tết này cùng gói bánh chưng nhé! - 1

Cách làm:

Bước 1: Đỗ xanh ngâm nở trong vòng 2 tiếng. Đãi sạch và nhặt bỏ những hạt xấu rồi xóc với 1 thìa ăn cơm muối, sau đó cho vào nồi hấp, hấp chín.

Đỗ chín bở, dùng thìa tán cho thật nhuyễn, đem trộn đều đỗ với 2 thìa cà phê hạt tiêu, 2 thìa cà phê đường. Nắm đậu thành 10 nắm tròn bằng nhau.

Tết này cùng gói bánh chưng nhé! - 2

Bước 2: Thịt đem rửa sạch rồi bỏ thịt vào ngăn đá tủ lạnh để thịt hơi cứng lại cho dễ thái, thái thịt thành những miếng dài khoảng 7cm, dày cỡ 1cm. 

Ướp thịt với 1 củ hành tím băm nhuyễn, 2 thìa ăn cơm mắm, 1thìa cà pê hạt tiêu, 2 thìa cà phê hạt nêm, 1 thìa ăn cơm đường. Sau đó lại cho thịt vào ngăn mát tủ lạnh vài tiếng để thịt ngấm gia vị.

Tết này cùng gói bánh chưng nhé! - 3

Bước 3: Gạo ngâm khoảng 2 tiếng cho mềm (chỉ cần ngâm 2 tiếng là đủ làm mềm gạo, không ngâm lâu sẽ làm gạo bị chua và bở).

Sau khi ngâm mềm thì đãi lại gạo vài lần cho sạch và nhặt bỏ những hạt xấu. Sau đó xóc gạo với 1 thìa ăn cơm muối và 1 thìa ăn cơm hạt nêm.

Tết này cùng gói bánh chưng nhé! - 4

Bước 4: Lá dong đem ngâm nước khoảng 15 phút, rửa sạch, lau khô.

Gập lá dong làm đôi theo chiều dọc, sau đó gập làm 4 theo chiều ngang.

Cắt 1 cái lạt dài đúng bằng chiều dài cạnh trong lòng khuôn, sau đó đặt chiếc lạt lên lá, đo từ phần gập ngang của lá tới đầu lá dài đúng bằng chiếc lạt thì cắt bỏ  phần lá thừa.

Mỗi chiếc bánh sẽ gấp 2 chiếc lá có mặt xanh đậm ra ngoài và 2 chiếc lá có mặt xanh nhạt ra ngoài.

Tết này cùng gói bánh chưng nhé! - 5

Bước 5: Xếp lạt thành hình chữ thập rồi đặt khuôn lên trên.

Đặt một chiếc lá có màu xanh đậm bên ngoài vào một cạnh khuôn, mở lá ra đẩy sang cạnh khuôn bên cạnh để lá tạo thành một góc vuông.

Bẻ 2 mép lá nằm phía dưới xuống đáy khuôn rồi gập 2 mép lá này thành hình tam giác. Dùng một chiếc lá có màu xanh đậm bên ngoài khác làm tương tự với góc đối diện (góc thứ 2) nhưng không cần gập 2 mép lá nằm dưới đáy khuôn thành hình tam giác.

Dùng 2 chiếc lá có màu xanh nhạt bên ngoài làm tương tự với 2 góc còn lại như làm với góc thứ 2.

Dùng 2 chiếc lá khác không cần cắt cho vào bên trong khuôn đặt theo hình chữ thập và đặt cho mặt đậm của lá ngửa lên trên. Mục đích để tạo thêm 1 lớp lá nữa cho chắc chắn, tránh việc khi nấu bánh lâu, bánh sẽ bị xì gạo ra các góc. Mặt đậm được đặt ngửa lên trên là để mặt đậm lá sẽ tiếp xúc trưc tiếp với gạo sẽ làm cho bánh được xanh.

Tết này cùng gói bánh chưng nhé! - 6

Bước 6: Xúc miệng bát con gạo (khoảng 200gr gạo) cho vào khuôn rồi vừa ấn vừa dàn đều gạo khắp đáy khuôn. Bóp một nắm đỗ rải đều lên trên gạo, đặt 2 miếng thịt lên trên đỗ rồi lại dùng một nắm đỗ khác rải đều cho phủ kín thịt (khi rải đỗ thì chừa lại, cách các cạnh khuôn khoảng 1,5 cm). Xúc miệng bát gạo khác rải đều xung quanh đỗ, rồi rải đều phủ kín mặt đỗ. Dùng tay ấn nhẹ gạo ở các góc và mặt bánh cho gạo nén xuống.

Cuối cùng gập các cạnh lá lại cho gọn, tay trái giữ cho lá khỏi bung ra, tay phải lấy khuôn ra đeo vào cổ tay trái. Đổi tay phải giữ lá rồi bỏ khuôn ra khỏi tay và kéo hai đầu của mỗi sợi lạt cột bánh lại.

Tết này cùng gói bánh chưng nhé! - 7

Bước 7: Xếp bánh chưng vào nồi theo chiều thẳng đứng và hai mặt đẹp của bánh quay vào nhau. Đổ nước ngập mặt bánh (nếu có nồi to thì đổ nước cao hơn mặt bánh càng nhiều càng tốt, sẽ đỡ mất công canh nước cạn để thêm nước). Khi luộc bánh mà thấy nước cạn không đủ ngập bánh thì lại đổ thêm nước sôi vào cho ngập mặt bánh (nên đổ nước sôi để bánh được xanh).

Nếu đun bằng bếp ga thì đun sôi sùng sục bánh ở lửa to chừng 25-30 phút rồi vặn lửa xuống mức nhỏ nhất có thể. Luộc bánh trong khoảng 10 tiếng, sau đó vớt ra ngâm vào chậu nước lạnh (nước đun sôi để nguội), rửa cho bánh sạch nhớt ở lá. Đặt bánh lên một mặt phẳng, dùng một thứ gì đó có mặt phẳng phủ kín chỗ bánh đặt lên mặt bánh rồi dùng vật nặng đè lên trên để ép cho bánh ra bớt nước và chặt lại (không đè quá nặng sẽ làm bánh bị lòi gạo ra các góc).

Sau vài tiếng ép bánh là chúng ta đã có được những chiếc bánh chưng xanh và rất ngon do tự tay mình làm rồi đấy.

Tết này cùng gói bánh chưng nhé! - 8

Tết này cùng gói bánh chưng nhé! - 9

Tết này cùng gói bánh chưng nhé! - 10

Tết này cùng gói bánh chưng nhé! - 11

Ngoài ra, cũng có bí quyết khác để bánh luôn được xanh. Chị em có thể đem lá riềng giã nát, sau đó đổ một chút nước vào cối, khuấy đều rồi lọc lấy nước xanh.

Gạo sau khi đã ngâm, đãi sạch và để ráo mình đem xóc với phần nước lá riềng vừa lọc. Cứ xóc đi xóc lại như vậy vài lần cho gạo ngấm màu xanh rồi để ráo nước, sau đó mới đem đi gói. Đảm bảo với bí quyết này Tết năm nay chị em sẽ cho “ra lò” những chiếc bánh vừa xanh vừa thơm ngon, cực kỳ ưng ý.



Cách gói bánh chưng ngon cho Tết thêm ý nghĩa
Cách chiên bánh chưng ăn cực ngon mà không bị ngấy
Cách bảo quản bánh chưng được lâu bằng những mẹo đơn giản
Hướng dẫn luộc bánh chưng để có màu xanh tự nhiên
Hướng dẫn gói bánh chưng bằng khuôn


(ST)

Hỏi đáp, bình luận, trả bài:
*địa chỉ email của bạn được bảo mật

Hot nhất
Top xink
Bộ sưu tập
Chợ xink
Thanh lý