Tóc bạc sớm.

Hoaibui2395 Hoaibui2395 @Hoaibui2395

Tóc bạc sớm.

18/04/2015 03:23 PM
446

Tóc bạc sớm - bệnh gì và phải điều trị ra sao?

Hỏi: Em năm nay 29 tuổi, chưa có gia đình! Em thường bị đau đầu, tóc đã bạc trắng 1/3 lượng tóc trên đầu, người nóng hầm, nước tiểu vàng và lâu lâu có màu đục như nước cơm, người mỏi mệt, làm việc thiếu tập trung. Xin hỏi em bị bệnh gì và cách điều trị ra sao? (Phan Minh Phat - Trạm Viễn thông La Ha)

Đáp: Tóc là một tổ chức biệt hóa, một phần phụ của thượng bì nhiễm chất sừng và sắc tố da (Melanin). Bình thường trên 40 tuổi tóc mới bắt đầu bạc, do mất sắc tố, gốc tóc bị teo, lòng chứa các bọng khí gây tắc chân tóc, dẫn đến rụng tóc dần và bạc tóc. Màu đen của tóc là biểu hiện của sức khỏe tốt, tinh thần thoải mái, nội tiết cân bằng, cơ thể được cung cấp đầy đủ các yếu tố vi lượng như đồng, kẽm… Tuy nhiên có nhiều người sức khỏe tốt, đang độ tuổi thanh xuân mà mái đầu đã điểm hoa râm (xuất hiện nhiều tóc bạc) y học gọi là chứng tóc bạc sớm. Hiện nay chưa rõ nguyên nhân gây bạc tóc sớm nhưng có nhiều tác giả đề cập đến các yếu tố liên quan như di truyền (ở những gia đình có truyền thống tóc bạc từ rất sớm) hay rối loạn nội tiết (tuyến sinh dục, giáp trạng…) đồng thời cũng hay gặp những đối tượng có typ thần kinh hay xúc động, làm việc căng thẳng, hay bị stress. Nhưng cho dù nguyên nhân gì thì chứng bạc tóc sớm cũng là một bệnh rất lành tính, không gây rối loạn cảm giác, không đau đớn, không gây biến chứng, chỉ đơn thuần ảnh hưởng đến thẩm mỹ nhất là đối với chị em phụ nữ tuổi còn trẻ nhiều khi mặc cảm tự ti sinh ra bi quan lo lắng có hại cho tâm thần kinh và sức khỏe.

Hiện chưa có thuốc và phương pháp điều trị hữu hiệu cho chứng bạc tóc sớm, chủ yếu vẫn dùng các loại vitamin nhóm B (vitamin B5), vitamin E và uống hà thủ ô thành từng đợt lâu dài, có thể mang lại kết quả ở một số trường hợp bệnh. Nếu bạc tóc khu trú do bạch biến ở đầu thì điều trị bạch biến khỏi sẽ trả lại màu đen cho tóc.
Nếu vì lý do thẩm mỹ có thì thể nhuộm tóc, tuy nhiên cần thận trọng vì phần lớn thuốc nhuộm tóc có gốc hóa học, có khả năng gây viêm da dị ứng nên phải chọn loại thuốc nhuộm bảo đảm và test trước khi nhuộm.

Điều đáng lưu tâm là càng bi quan lo lắng, mất ngủ kéo dài càng làm cho quá trình bạc tóc nhanh chóng. Ngược lại biết sinh hoạt điều độ, lối sống lành mạnh, tư tưởng thoải mái sẽ tạo điều kiện cho mái tóc xanh lâu.

Với các biểu hiện nước tiểu đục, thỉnh thoảng có màu như nước cơm, người mệt mỏi kém tập trung..., cần phải làm rõ thêm tính chất đục và mức độ đục của nước tiểu như: đái ra mủ, đái ra phosphat, đái ra Protein hay đái ra dưỡng chất, cũng có khi đục do đái có cặn vôi trong đường tiểu…

Trường hợp của bạn nên đi xét nghiệm kiểm tra sức khỏe tổng quát và tổng phân tích nước tiểu để có chẩn đoán xác định. Nhưng với những triệu chứng như trên, ở bạn cũng có những dấu hiệu của suy nhược cơ thể kèm theo. Vì vậy trước mắt cần ăn uống đầy đủ dinh dưỡng, bổ sung thêm sinh tố nhóm B kèm B5 và vitamin H, ngủ nghỉ hợp lý, đủ giấc, tránh căng thẳng lo âu hay làm việc quá sức, tập thể dục hay thể thao mỗi ngày đều đặn, uống nhiều nước và nên đi khám kiểm tra sức khỏe định kỳ.

Nguyên nhân tóc bạc sớm

Trong mầm tóc có các tế bào sắc tố sản xuất ra các hạt sắc tố melanin để tạo nên màu da, màu tóc. Nếu ở tế bào thượng bì có nhiều melanin chứa các sắc tố đen, thì tóc sẽ đen, óng và ngược lại.

Mọi người vẫn quan niệm tóc bạc sớm là do "xấu máu", nhưng thực tế không phải như vậy.

Theo các chuyên gia nghiên cứu khoa học, tóc bạc sớm do nhiều nguyên nhân như: Gen di truyền, không đảm bảo chế độ ăn uống hay stress, mất ngủ...

Không giống như những đứa trẻ khác, từ khi lên 9 tuổi, anh Văn Trọng Đức (Trường Chinh, Hà Nội) đã có mái tóc điểm bạc. Bị bạn bè trêu chọc, anh xấu hổ không dám đi học.

Mẹ anh đã phải đưa anh đi nhuộm tóc. Nhìn mái đầu của anh vẫn đen óng, song sự thật nó đã trải qua không biết bao nhiêu lần nhuộm tóc đen, điều đó đã khiến anh bực bội và rất muốn biết rõ nguyên nhân.

Lê Thị Phượng (Thạch Thất, Hà Nội) còn lo lắng hơn nhiều khi tuổi 20 đang xuân sắc, mái tóc lại xuất hiện rất nhiều sợi bạc. Gia đình của chị có 4 anh chị em, thì chỉ có 2 người bị tóc bạc sớm như vậy.

Sau một đêm, tóc bạc trắng đầu

PGS.TS Nguyễn Ngọc Hùng, Trưởng phòng Nghiên cứu Khoa học, Đại học Y Hà Nội lấy một dẫn chứng: Ngày trước, cụ Nguyễn Đức Thuận bị lính nguỵ bắt, cụ căng thẳng, suy nghĩ vận nước mà sau một đêm, mái tóc đã bạc trắng.

Nay bằng chứng "sống" chính là tôi. Công việc nghiên cứu khoa học, thường xuyên thức khuya, làm việc quá sức, một thời gian ngắn đã thấy tóc mình bạc hơn. Có thời gian tôi được nghỉ ngơi, tóc lại xanh trở lại, mọi người cứ nghĩ tôi nhuộm tóc đen.

Thế nên việc stress, thức khuya, mất ngủ, suy nghĩ... cũng là nguyên nhân chiếm khoảng 15% trong tổng các nguyên nhân làm tóc bạc sớm.

Gen đột biến

Chúng tôi mang thắc mắc trên tới hỏi GS.VS.TSKH Đái Duy Ban, nguyên Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Hoá sinh ứng dụng, Viện Khoa học và Công nghệ Việt Nam thì được biết, mỗi biểu hiện sinh học như màu mắt, màu da, màu tóc... có nhiều gen chi phối.

Hiện nay, chưa có loại thuốc nào chữa trị triệt để tình trạng tóc bạc sớm, mà mới dừng lại ở mức độ giảm tóc bạc như hạt thủ ô, gội bồ kết, uống thuốc hairtonic... Mọi người không nên làm việc, học tập quá sức và phải giảm stress trong công việc, gia đình... để tránh tóc bạc sớm.

Mặt khác hiện tượng tóc bạc sớm cũng do một gen (chúng ta chưa nghiên cứu chính xác đó là gen gì) bị đột biến hoặc hư hỏng tuỳ theo mức độ của việc bạc tóc. Sở dĩ người bị bạch tạng là do không có loại gen này.

Có người bạc tóc là do gen di truyền. Nếu ông bà, bố mẹ ta bị thì ta sẽ có khả năng bạc tóc nhiều hơn. Tuy nhiên điều này phụ thuộc vào gen trội hay gen lặn.

Cũng theo GS Đái Duy Ban, việc bạc tóc sớm một phần do nguyên nhân trong thức ăn thiếu các khoáng vi lượng như đồng, sắt, kẽm... các loại vitamin B6, PP...

Nhưng cũng có những người cuộc sống khá giả, ăn uống đầy đủ mà vẫn thiếu những chất này là do khả năng cơ thể hấp thụ kém, người có thói quen ăn uống nhiều thịt, ít tôm cá, rau xanh, đặc biệt là những người ở thế hệ trước.

Hiện tượng tóc bạc sớm: Lý giải ở góc độ y khoa

- Bạn có thể không lạ với hình ảnh người mới 30 tuổi đã tóc bạc đầy đầu. Phải chăng họ già sớm, máu xấu hay đó là dấu hiệu bệnh tật? Bác sỹ Dương Bích Liên - Phó Chủ nhiệm khoa Da liễu, bệnh viện Đông Phương thuộc Đại học Y dược Bắc Kinh - Trung Quốc đưa ra một vài lý giải về hiện tượng này.

- Bác sỹ có cho rằng, sớm bạc tóc là một loại bệnh?

- Bác sỹ Dương Bích Liên: Sớm bạc tóc không thể cho là một loại bệnh, phải tuỳ trường hợp mà nhận xét, nếu do gene di truyền thì không thể coi như bệnh, còn nếu do thiếu hụt dinh dưỡng dẫn đến tóc bạc sớm thì thuộc về dấu hiệu bệnh, cần trị liệu.
Tóc từ đen chuyển màu trắng, thông thường do chức năng tế bào sắc tố của sợi tóc suy yếu không thể sản sinh được hạt sắc tố. Người bình thường từ 35 tuổi, tế bào sắc tố tóc bắt đầu suy yếu, tóc bị bạc. Còn người 20 tuổi mà tóc đã bạc, thì mới xem xét như bệnh lý.

- Sớm bạc tóc có phải là dấu hiệu lão hoá?
- Nếu tóc bạn bạc sớm do di truyền thì không phải là tiêu chí để đánh giá sự lão hoá, còn nếu vì chức năng dinh dưỡng cơ thể rối loạn mà trong đông y cho rằng can thận suy yếu, tinh huyết thiếu hụt, thì đó là biểu hiệu các cơ quan trong cơ thể bạn bắt đầu “già” đi.

- Tây y cho rằng, tóc bạc sớm liên quan đến nhân tố như tinh thần quá căng thẳng, não làm việc quá độ?
- Thực tế, có nhiều điểm tương đồng trong việc lý giải tóc bạc sớm của đông y và tây y. Chẳng hạn, căng thẳng tinh thần thuộc về tình trạng tâm trí không được điều hoà, dẫn đến u uất mà phát hoả, và xuất hiện hiện tượng bệnh “huyết nhiệt” (máu nóng) trong đông y. Còn dùng não quá độ trong đông y chính là hiện tượng suy nghĩ lao lực, dễ hại tâm tỳ (hại tâm huyết, hại tỳ khí); từ đó dẫn đến khí huyết thiếu hụt, tóc bị mất đi sự nuôi dưỡng. Những lý giải trên bất luận là của đông y hay tây y đều là nguyên nhân bệnh bạc tóc sớm thường gặp.

- Có người từ mười mấy tuổi đã có tóc bạc, có người lại từ khoảng 20-30 tuổi, và bạc nhiều ít khác nhau, nguyên nhân gì gây nên?
- Với mỗi người biểu hiện bạc tóc không giống nhau, người bình thường dù ở lứa tuổi nào cũng có thể có vài sợi tóc bạc, nếu không có hiện tượng bạc tóc nhiều hoặc có xu hướng tăng lên thì không gọi là mắc chứng sớm bạc tóc. Hơn nữa, những vấn đề như dinh dưỡng bất hợp lý, bệnh bạch tạng, bệnh bạch biến rối loạn miễn dịch, bệnh về tuyến yên cũng có thể khiến tóc đổi màu trắng. Ngoài dựa vào tuổi tác còn cần kết hợp với triệu chứng riêng biệt hoặc tiền sử bệnh từ trước của bệnh nhân để chẩn đoán.

- Ăn nhiều thực phẩm màu đen giúp tóc lâu bạc hơn, điều này có đúng không?
- Trên góc độ của đông y, thực phẩm màu đen có công dụng bổ thận ích tinh, mà những người bạc tóc sớm thường là người can thận tinh huyết suy nhược. Tuy nhiên, lý luận nào cũng có tính điều kiện nhất định, không thể bao quát mọi trường hợp mắc chứng tóc sớm bạc.

Đối với thực phẩm, những vi lượng nguyên tố, vitamin, tyrosine có quan hệ mật thiết với sắc tố của tóc. Vì thế, để có mái tóc đen và khoẻ, bạn nên bổ sung nhiều thực phẩm chứa sắt và đồng như gan, nấm, rong biển, vừng, các loại thực phẩm hạt; bổ sung vitamin nhóm B như các loại đậu, rau xanh; bổ sung tyrosine bằng các thực phẩm như cá, thịt. Đặc biệt, nên có chế độ dinh dưỡng hợp lý, đa dạng, không cần “chạy theo” các thực phẩm có màu đen.

Stress - “Thủ phạm” làm bạc tóc

Stress thực sự có thể làm tóc bạc đi nhanh chóng, các nhà khoa học công bố.

Khi áp lực gia tăng, các tế bào gốc vốn có nhiệm vụ nhuộm màu cho tóc bị tổn thương và khiến tóc chuyển sang màu trắng sáng, một nghiên cứu chỉ rõ.

Nhưng dấu hiệu dễ nhận thấy của tuổi tác này cũng mang lại lợi ích khác - đó là giảm nguy cơ ung thư, chuyên gia hàng đầu nhận định.

Kết quả này có được khi các nhà khoa học ở trường ĐH Kanazawa (Nhật Bản) nghiên cứu về ảnh hưởng của phóng xạ và các chất khác lên da chuột, họ nhận thấy lông chuột bạc trắng. Đó là vì các tế bào gốc trong nang tóc đã bị kích thích theo hướng làm giảm khả năng sản xuất chất melanin - một hợp chất mà giúp giữ màu cho tóc và lông.

TS David Fisher, Trưởng khoa Da liễu, ĐH Y Harvard, cho biết: chính sự tự khóa của các tế bào gốc này đã mang lại lợi ích to lớn. Nó có thể làm ngừng phát triển các khối u ác tính, vốn gần như không thể kiểm soát về sự bành trướng.

“Hiện tượng bạc tóc thực tế là một phản ứng an toàn. Đây là một tin rất tốt lành nếu như mái tóc của bạn ngày càng bạc đi”, TS Fisher, nhấn mạnh.

Phát hiện này được đăng tải trên tạp chí Cell.

Tế bào gốc là khởi nguồn sự sống của cơ thể, nó có khả năng tự nhân bản và hoàn toàn khác với các loại tế bào khác.

TS Nishimura đã từng phát hiện ra rằng khi tế bào gốc trong nang tóc bị yếu đi do tuổi tác thì tóc sẽ đổi màu.

“Phát hiện này đã gợi mở những hướng mới trong nghiên cứu cơ chế tự bảo vệ của cơ thể khi bị chất phóng xạ hay các chất độc khác tấn công”, Nishimura nhận định về nghiên cứu của Fisher.

Phòng tóc bạc sớm

- Sử dụng các thực phẩm nhiều đạm: thịt, gia cầm, cá, pho mát, mầm ngũ cốc, bột yến mạch, đậu nành...

- Ăn các loại thực phẩm giàu vitamin A, B và nguyên tố vi lượng sắt, đồng, kẽm.

- Ăn các thực phẩm nhiều iốt: rong biển, hải sản, cá biển, cua, tôm, chuối, cà rốt. Các thực phẩm ít iốt hơn như: thịt bò, trứng, bơ động vật. Nếu chế độ ăn thiếu iốt thì nên sử dụng thêm muối iốt cho thức ăn.


- Uống sữa chua lên men hằng ngày giúp ngăn ngừa tóc bạc sớm và giảm tác động của tóc bạc sau này.

- Hằng ngày, uống một muỗng nhỏ mật ong ngâm gừng. Cách làm: khuấy đều hai muỗng to rễ gừng nghiền nhỏ vào 250 ml mật ong nguyên chất rồi cho vào bình đậy nắp, giữ trong tủ lạnh (có thể thay rễ gừng nghiền nhỏ bằng một muỗng to bột gừng nghiền sẵn.)

- Cách một ngày một lần thoa đều hỗn hợp gồm một muỗng nhỏ dầu dừa với nửa muỗng to nước ép chanh tươi vào chân tóc rồi xoa bóp nhẹ da đầu.

- Tuần một lần thoa đều trà mặn vào chân tóc rồi xoa bóp nhẹ nhàng da đầu. Cách làm: hòa tan một muỗng to muối i-ốt vào 200ml trà pha đặc, dùng chất này thoa đều vào chân tóc, giữ khoảng một giờ đồng hồ rồi xả sạch bằng nước ấm.

Thực phẩm ngăn ngừa tóc bạc sớm

Những sợi tóc trắng xuất hiện trên đầu khiến bạn trông già đi. Không những thế, đó còn là dấu hiệu không tốt của sức khỏe. Làm sao có thể ngăn ngừa?


Khi bước vào tuổi trung niên, mái tóc sẽ dần chuyển sang màu xám hoặc trắng. Đó là do các nang tóc ngừng sản xuất melanin, sắc tố tạo nên màu tóc. Tuy nhiên, những sợi tóc bạc sớm trước tuổi 30 lại là vấn đề của sức khỏe, ảnh hưởng đến tâm lý của bạn.


Di truyền là yếu tố dẫn đến tình trạng tóc bạc sớm. Đó cũng là dấu hiệu của sự thiếu hụt vitamin, đặc biệt là vitamin B và thiếu máu. Bên cạnh đó, tuyến giáp không sản xuất đủ hooc môn tuyến giáp dẫn đến hiện tượng suy giáp, tóc của bạn sẽ có nguy cơ bạc sớm.

Ngoài ra, một số nghiên cứu cho thấy hút thuốc lá có liên quan đến tình trạng này. Thêm vào đó stress cũng là 'thủ phạm' khiến tóc mất đi 'tuổi thanh xuân' sớm hơn.

Thực phẩm giúp ngăn tóc bạc sớm


Lá rau dền

Rửa sạch lá rau dền, sau đó giã thật nhuyễn, ép lấy nước. Bạn thoa đều nước ép lá rau dền lên tóc từ gốc đến ngọn, ủ trong khoảng 10 - 15 phút, gội sạch. Cách này giúp giữ lại sắc tố cho tóc, đồng thời giúp tóc khỏe mạnh và mềm mại.

Lá cà ri


Xay nhuyễn lá cà ri rồi bôi lên tóc, hoặc trộn với sữa gầy thành hỗn hợp để thoa lên tóc. Cách khác: luộc lá cà ri trong dầu dừa rồi nước đó gội đầu. Lá cà ri có bán ở các tiệm thuốc đông y, hoặc ngoài chợ.

Nước cốt chanh


Trộn nước cốt chanh với dầu dừa và đun nóng. Thoa hỗn hợp này vào chân tóc mỗi buổi tối trước khi đi ngủ. Gội sạch tóc với dầu gội và nước lạnh vào sáng hôm sau.



Ăn bơ thường xuyên có thể giúp bạn ngăn chặn lão hóa tóc. Bên cạnh đó, bạn dùng bơ xay massage chân tóc rồi gội lại, thực hiện ít nhất hai lần/ tuần.