Tác dụng của lá mùi tàu

seminoon seminoon @seminoon

Tác dụng của lá mùi tàu

18/04/2015 05:42 PM
1,103

Là một trong những loại rau gia vị quen thuộc, được trồng phổ biến ở khắp nơi, rau mùi tàu thường dùng để ăn sống, nấu canh và làm thuốc chữa bệnh. Mùi tàu, còn gọi là ngò gai, hoặc ngò tây, tên khoa học là Eryngium foetidum, thuộc họ Hoa tán, có nguồn gốc từ châu Mỹ. Để làm thuốc, có thể thu hái toàn cây quanh năm, dùng tươi hoặc phơi khô.


Mùi tàu có vị the, tính ấm, mùi thơm hắc, có tác dụng thông khí, khử thấp nhiệt, thanh độc, kích thích tiêu hóa, tiệm tỳ. Cây chứa 0,02 - 0,04% tinh dầu bay hơi, rễ chứa saponin... thường có mặt trong các bài thuốc trị cảm mạo, đau tức ngực, rối loạn tiêu hóa, viêm ruột đi kiết.




Những bài thuốc phổ biến thường gặp:

Hôi miệng: Lấy 1 nắm rau mùi tàu, rửa sạch, sắc đặc, cho thêm vài hạt muối, khuấy tan, dùng để ngậm và súc miệng nhiều lần trong ngày. Sau khoảng 5-6 ngày, miệng sẽ bớt mùi hôi.

Đầy hơi, ăn không tiêu: Rửa sạch 50g rau mùi tàu, thái dài khoảng 3-4 cm; gừng tươi đập dập; sắc với 400ml nước, đến khi còn 200ml thì đổ ra uống, chia làm 2 lần, mỗi lần dùng cách nhau 3 tiếng.

Cảm cúm: Lấy 40g mùi tàu, 10g gừng tươi, ngải cứu và cúc tần mỗi thứ 20g; thái nhỏ các loại, gừng đập dập, sắc với 400ml nước, đến khi còn 100ml thì đổ ra, uống nóng, mỗi ngày 2 lần. Sau khi uống, nằm trong chăn ấm để cho ra mồ hôi, rồi lau khô người sẽ thấy dễ chịu hơn.

Cảm mạo: Sắc 10g mùi tàu khô, 6g cam thảo đất với 300ml nước; đun sôi trong khoảng 15 phút, rồi chia làm 3 lần, uống trong ngày.

Sốt nhẹ: Thái nhỏ 30g mùi tàu, 50g thịt bò, cộng thêm vài lát gừng tươi, nấu chín với 600ml nước, ăn nóng. Khi ăn cho thêm ít hạt tiêu, rồi đắp chăn kín, cho ra mồ hôi, nhiệt độ sẽ hạ xuống.

Kiết lỵ: Lấy một nắm hạt mùi, sao vàng, tán nhỏ, pha 7-8g mỗi lần với nước ấm, ngày uống 2 lần. Nếu đi ra máu thì uống kết hợp với nước đường.

Sởi: Với những trẻ còn nhỏ bị lên sởi, nhưng các nốt sởi không mọc đều thì lấy rau mùi tươi giã nát, sao nóng, gói vào miếng vải mềm, chà xát khắp cơ thể trẻ. Nếu trẻ lớn hơn, thì nấu nước rau mùi cho trẻ uống (dùng khi nước còn ấm), sau đó đắp chăn kín như xông hơi cho ra mồ hôi, các nốt sởi sẽ mọc nhanh và chóng khỏi hơn.

Đái dầm: Lấy mùi tàu, rau ngổ, cỏ mần trầu, mỗi thứ 20g, cùng với 10g cỏ sữa lá nhỏ, thái nhỏ, phơi khô, sắc uống sau bữa ăn chiều. Dùng khoảng 3-4 lần bệnh sẽ thuyên giảm.

Loét niêm mạc lưỡi: Rửa sạch và ngâm rau mùi, rau húng chanh với nước muối pha loãng, rồi nhai kỹ, nuốt lấy nước, dần dần vết loét sẽ biến mất.

Khí trướng, thở mệt: Mỗi ngày sắc 40g rau mùi tàu khô với 2 bát nước, đến khi còn lại khoảng 2/3 bát thì đổ ra bát, chia làm 2 lần, uống trong ngày.

Đau bụng, tiêu chảy: Lấy 20g rau mùi tươi, củ sả, lá tía tô, gừng sống mỗi thứ 12g, sắc với nước, uống trong ngày.

Chấn thương: Lấy mùi tàu tươi giã nát, đắp vào chỗ bị tổn thương, sau vài ngày sẽ bớt sưng tấy.






Rau mùi tàu có khá nhiều công dụng như giảm đau, chữa hôi miệng, trị cảm cúm...
Rau mùi tàu, còn có tên gọi là rau ngò gai, cây mọc hoang, phổ biến ở nơi ẩm vùng đồi núi và cũng được trồng nhiều làm rau gia vị. Là cây thảo sống hàng năm hay vài năm, có thân mọc đứng, phân nhánh ở ngọn, cao 15 - 50 cm. Lá mọc sát đất thành hình hoa thị ở gốc, có phiến mỏng, thuôn, hình mũi mác, thon hẹp lại ở gốc, mép có răng cưa, hơi có gai. Lá ở thân càng lên càng ngắn, nhỏ dần, có nhiều răng cưa và gai sắc hơn. Hoa màu trắng lục, mọc thành tán. Quả hình cầu, hơi dẹp, có vẩy. Toàn cây có tinh dầu, nên có mùi thơm. Rau mùi tàu cho nhiều protid,  glucid, cellulose, calcium, phosphor , sắt, vitamin B1 và vitamin C.
 
Để làm thuốc dùng toàn cây rau mùi (tươi hay phơi khô), thu hái quanh năm. Theo Y học cổ truyền rau mùi tàu có vị cay hơi đắng, thơm, tính ấm, có tác dụng sơ phong thanh nhiệt, kiệm tỳ, hành khí tiêu thũng, giảm đau.

Những bài thuốc thường dùng:

Bài 1: Chữa hôi miệng: Lấy 1 nắm rau mùi tàu, rửa sạch, sắc đặc, cho thêm vài hạt muối, khuấy tan, dùng để ngậm và súc miệng nhiều lần trong ngày. Sau khoảng 5-6 ngày, miệng sẽ bớt mùi hôi.
 
Bài 2: Chữa đầy hơi, không tiêu do ăn nhiều đạm: Rau mùi 50g, thái dài khoảng 3 - 4cm; gừng tươi 1 lát đập dập. Tất cả rửa sạch sắc với 400ml nước, đến khi còn 200ml chia làm 2 lần, uống nóng,  mỗi lần dùng cách nhau 3 tiếng. Dùng liền 3 ngày.

Bài 3: Chữa cảm cúm: Rau mùi 40g, gừng tươi 10g, ngải cứu và cúc tần mỗi thứ 20g. Rửa sạch, thái nhỏ, gừng đập dập. Tất cả cho vào nồi sắc với 400ml nước, đến khi còn 100ml thì đổ ra, uống nóng, mỗi ngày 2 lần. Sau khi uống, nằm trong chăn ấm để cho ra mồ hôi, rồi lau khô người sẽ thấy dễ chịu hơn.
 
Bài 4: Chữa cảm mạo: Mùi tàu khô 10g , cam thảo đất 6g. Rửa sạch đổ vào nồi với 300ml nước, đun sôi trong khoảng 15 phút, rồi chia làm 3 lần, uống trong ngày.
 
Bài 5: Chữa đái dầm ở trẻ nhỏ: Lấy mùi tàu, rau ngổ, cỏ mần trầu, mỗi thứ 20g, cùng với 10g cỏ sữa lá nhỏ, thái nhỏ, phơi khô. Cho tất cả vào nồi đổ 500ml nước sắc còn 150ml, uống sau bữa ăn tối. Dùng khoảng 5-10 ngày. Có thể nhắc lại liệu trình mới.

Những bài thuốc trên đã được kiểm chứng trong điều trị, xong do cơ địa của mỗi người khác nhau, đặc biệt đối với trường hợp mắc các bệnh mạn tính sẽ không đáp ứng trong điều trị. Do vậy cần đến cơ sở y tế để được bắt mạch kê đơn.


Lá rau tần khô

Rau tần vị chua the, mùi thơm hăng, tính ấm đi vào phế, tác dụng giải cảm, khu phong tà, trục hàn, sát khuẩn, tiêu đàm, giải độc nên dùng chữa chứng hôi miệng, cảm cúm, ho suyễn, viêm họng...

Cách dùng:

Rau tần khô 1 nắm, sắc đặc, cất trong tủ lạnh nếu có, hằng ngày dùng nước này để ngậm và súc miệng từ 1-2 lần.

Chỉ cần vài ngày làm như vậy, miệng sẽ hết hôi. Lưu ý sau mỗi lần súc miệng nhổ ra đừng nuốt.

Lá hương nhu

Hương nhu có vị cay, tính hơi ấm không độc, chữa được hôi miệng và nhiều bệnh.

Cách dùng:

Lấy 10g hương nhu, sắc với 200ml nước, đùng ngậm và súc miệng nhiều lần trong ngày. Cần súc miệng nhiều ngày sẽ hiệu nghiệm.

Rau mùi tàu

Mùi tàu có vị the, tính ấm, mùi thơm hắc, giỏi trục hàn tà, mạnh tỳ vị, khử thanh uế... nên chữa trị được chứng hôi miệng, hơi thở nặng mùi.

Cách dùng:

Lấy 1 nắm rau mùi tàu, rửa sạch, sắc đặc, lấy nước này ngậm và khò họng, súc miệng nhiều lần trong ngày, chỉ dùng trong 5-6 ngày là kiến hiệu.

Hồi hương

Cứ mỗi ngày lấy vài cánh hoa hồi nhai và nuốt liên tục mấy ngày sẽ khỏi hôi miệng.

Nụ đinh hương

Chữa mùi hôi do viêm xoang, lấy 1 nụ đinh hương bọc bông, thỉnh thoảng lại nút vào mũi, chừng 5 ngày sẽ hết mùi hôi.


Trị hôi miệng

  • Lấy 1 nắm rau ngò gai, rửa sạch, sắc đặc, cho thêm vài hạt muối, khuấy tan, dùng để ngậm và súc miệng nhiều lần trong ngày.
  • Sau khoảng 5-6 ngày, miệng sẽ bớt mùi hôi.
  • Trị đầy hơi, ăn không tiêu
  • Dùng 50g lá ngò gai, rửa sạch, thái dài khoảng 3-4cm.
  • Gừng tươi: 10g đập dập.
  • Tất cả sắc với 400ml nước, còn 200ml, chia làm 2 lần uống trong ngày, mỗi lần dùng cách nhau 3 tiếng.

Trị cảm cúm

  • Dùng 40g mùi tàu
  • Gừng tươi: 10g
  • Ngải cứu và cúc tần: mỗi thứ 20g
  • Tất cả thái nhỏ, riêng gừng đập dập, sắc với 400ml nước còn 150ml thì đổ ra, uống nóng, mỗi ngày 2 lần.
  • Sau khi uống, nằm trong chăn ấm để cho ra mồ hôi, rồi lau khô người sẽ thấy dễ chịu hơn.

Trị cảm mạo

  • Ngò gai phơi khô: 10g
  • Cam thảo đất: 6g
  • Sắc với 300ml nước; đun sôi trong khoảng 15 phút, chia làm 3 lần uống trong ngày

Trị đau bụng, tiêu chảy

  • Lấy 20g lá ngò gai
  • Củ sả, lá tía tô, gừng sống mỗi thứ 12g, sắc với nước, uống trong ngày.

Trị ăn không tiêu, ăn mất ngon

  • Uống 15 gram nước sắc lá ngò gai, hoặc ăn lá tươi trộn với dầu mè. Có thể dùng với Cam thảo nam để giúp dễ tiêu.

Trị sưng đau té nggã

  • Xay 15 gram lá, lấy nước cốt, trộn với rượu trắng và uống. Đắp phần bã trên vết thương.

Những nghiên cứu mới về mùi tàu

Rễ ngò gai có khả năng trị các chứng sưng bàng quang, sạn thận và sưng đường tiểu. Cách dùng: Rễ phơi khô, tán thành bột, làm thành trà; dùng 1 thìa cà phê bột rễ, trong 30-40 ml nước, đun sôi, uống mỗi ngày 2-3 lần. Tác dụng này được xem là do những ester của caffeic acid như chlorogenic acid trong rễ.

Tác dụng chống sưng viêm cấp tính và kinh niên: Nghiên cứu trên chuột tại Khoa Dược Đại học Universidad de Sevilla (Tây Ban Nha) ghi nhận khả năng chống sưng của phần trích bằng hexane từ lá ngò gai( tai chuôt bị gây sưng phù bằng 12-0-tetradecanoylphorbol acetate (TPA)). Tác dụng chống sưng mạnh hơn stigmasterol và tương đối hiệu nghiệm trên các chứng sưng đỏ tại chỗ


Những loại rau mà chúng ta thường dùng trong các bữa ăn là rau răm, rau mùi, ngò gai đều có công dụng chữa bệnh rất hay.

Rau răm

Theo lương y Vũ Quốc Trung, rau răm có vị cay, tính ấm, thường được dùng chữa đau bụng do hàn (lạnh), chữa rắn cắn, chàm ghẻ, mụn, kích thích tiêu hóa, kém ăn, và cả làm dịu bớt cơn hưng phấn tình dục.

Chẳng hạn như: để chữa chứng tiêu hóa kém, mỗi ngày dùng 15-20g cả thân và lá của rau răm (rau còn tươi), rửa sạch, vắt lấy nước cốt uống. Để chữa rắn cắn (tình trạng nhẹ) thì lấy khoảng 20 ngọn rau răm đem giã nát, vắt lấy nước cốt uống, bã còn lại dùng đắp vào chỗ rắn cắn, trước khi đến bệnh viện khám.

 
Rau răm, ngò gai, và rau mùi (ngò ta) - Ảnh: K.Vy 

Rau mùi

Rau mùi còn được gọi là ngò ta, có vị cay, tính ấm, giúp tiêu hóa thức ăn, trị phong tà, kiết lỵ, thông đại tiểu tiện, trị các chứng đậu, sởi khó mọc, phá mụn độc...

Ứng dụng thực tế như: để chữa tình trạng kiết lỵ, ta lấy một vốc hạt mùi đem sao vàng, tán nhỏ, mỗi lần dùng 7-8g bột này pha với nước, ngày uống 2 lần. Nếu lỵ ra máu thì uống với nước đường; lỵ có đàm thì uống với nước gừng, ngày cũng uống 2 lần như thế.

Còn để trị chứng loét niêm mạc lưỡi, dùng kết hợp rau mùi với rau húng chanh đem ngâm cả hai với nước muối pha loãng, rồi lấy ra nhai kỹ, nuốt lấy nước (nuốt từ từ và nhớ bỏ xác).

Ngò gai

Còn gọi là ngò tây, mùi tàu. Theo đông y, mùi tàu có vị the, tính ấm, mùi thơm hơi hắc, thanh uế, kích thích tiêu hóa, mạnh tỳ vị...

Để chữa chứng đầy bụng, ăn không tiêu, dùng ngò gai 50g, kết hợp với một ít gừng tươi. Ngò gai cắt đoạn, gừng thì đập dập. Cho 2 thứ vào nồi đất cùng 300-400 ml nước, nấu còn lại còn phân nửa, chia làm 2 lần uống cách nhau 3-4 giờ trong ngày. Để chữa sốt nhẹ do cảm, dùng ngò gai 30g, thịt bò tươi 50g, cùng vài lát gừng tươi, đem nấu chín, dùng nóng.


Rau mùi tàu, còn có tên gọi là rau ngò gai, cây mọc hoang, phổ biến ở nơi ẩm vùng đồi núi và cũng được trồng nhiều làm rau gia vị. Là cây thảo sống hàng năm hay vài năm, có thân mọc đứng, phân nhánh ở ngọn, cao 15 - 50 cm.

Lá mọc sát đất thành hình hoa thị ở gốc, có phiến mỏng, thuôn, hình mũi mác, thon hẹp lại ở gốc, mép có răng cưa, hơi có gai. Lá ở thân càng lên càng ngắn, nhỏ dần, có nhiều răng cưa và gai sắc hơn. Hoa màu trắng lục, mọc thành tán. Quả hình cầu, hơi dẹp, có vẩy. Toàn cây có tinh dầu, nên có mùi thơm. Rau mùi tàu cho nhiều protid, glucid, cellulose, calcium, phosphor , sắt, vitamin B1 và vitamin C.
 
Để làm thuốc dùng toàn cây rau mùi (tươi hay phơi khô), thu hái quanh năm. Theo Y học cổ truyền rau mùi tàu có vị cay hơi đắng, thơm, tính ấm, có tác dụng sơ phong thanh nhiệt, kiệm tỳ, hành khí tiêu thũng, giảm đau.

Những bài thuốc thường dùng:

Bài 1: Chữa hôi miệng: Lấy 1 nắm rau mùi tàu, rửa sạch, sắc đặc, cho thêm vài hạt muối, khuấy tan, dùng để ngậm và súc miệng nhiều lần trong ngày. Sau khoảng 5-6 ngày, miệng sẽ bớt mùi hôi.
 
Bài 2: Chữa đầy hơi, không tiêu do ăn nhiều đạm: Rau mùi 50g, thái dài khoảng 3 - 4cm; gừng tươi 1 lát đập dập. Tất cả rửa sạch sắc với 400ml nước, đến khi còn 200ml chia làm 2 lần, uống nóng,  mỗi lần dùng cách nhau 3 tiếng. Dùng liền 3 ngày.

Bài 3: Chữa cảm cúm: Rau mùi 40g, gừng tươi 10g, ngải cứu và cúc tần mỗi thứ 20g. Rửa sạch, thái nhỏ, gừng đập dập. Tất cả cho vào nồi sắc với 400ml nước, đến khi còn 100ml thì đổ ra, uống nóng, mỗi ngày 2 lần. Sau khi uống, nằm trong chăn ấm để cho ra mồ hôi, rồi lau khô người sẽ thấy dễ chịu hơn.

Bài 4: Chữa cảm mạo: Mùi tàu khô 10g , cam thảo đất 6g. Rửa sạch đổ vào nồi với 300ml nước, đun sôi trong khoảng 15 phút, rồi chia làm 3 lần, uống trong ngày.
 
Bài 5: Chữa đái dầm ở trẻ nhỏ: Lấy mùi tàu, rau ngổ, cỏ mần trầu, mỗi thứ 20g, cùng với 10g cỏ sữa lá nhỏ, thái nhỏ, phơi khô. Cho tất cả vào nồi đổ 500ml nước sắc còn 150ml, uống sau bữa ăn tối. Dùng khoảng 5-10 ngày. Có thể nhắc lại liệu trình mới.

Những bài thuốc trên đã được kiểm chứng trong điều trị, xong do cơ địa của mỗi người khác nhau, đặc biệt đối với trường hợp mắc các bệnh mạn tính sẽ không đáp ứng trong điều trị. Do vậy cần đến cơ sở y tế để được bắt mạch kê đơn.

Ăn không tiêu, ăn rau mùi tàu

Theo Đông y, mùi tàu có vị the, tính ẩm, mùi thơm hơi hắc, công dụng kích thích tiêu hóa, mạnh tì vị, khử độc, giải khí trướng, khử thấp nhiệt, trừ hàn tà… khi bị chứng ăn tiêu, đầy trứng bụng thì lấy 50 gr rau mùi tàu rửa sạch, thái nhỏ, một củ gừng tươi nhỏ rửa sạch giã nát.

Cho hỗn hợp này vào nồi đất, đổ ba bát nước (bát ăn cơm), sắc khi còn một bát chia uống hai lần trong ngày. Mỗi lần uống cách nhau bốn giờ.

(ST).





Hỏi đáp, bình luận, trả bài:
Rau mùi tàu có công dụng trị mụn như thế nào?xin các chuyên gia chỉ giúp cháu với.cháu cảm ơn
hơn 1 tháng trước - Thích (9) - Trả lời
cho e hoi tri mun bang la mui tau nay ai cung tri dc hay chi minh ng mang bau ha bac sy
hơn 1 tháng trước - Thích (20) - Trả lời
Ai cũng trị được còn tùy từng loại da và nội tiết từng người nhé
Thưa bác sĩ em bị đau lưng cách đây vaì tháng em có đi khám họ baỏ em bị rãn một bên dây chăng Bác sĩ có thể cho em biết cách điều trị được không ah?xin bác sĩ cho em hoỉ bệnh này có khỏi hòan toàn đựơc không ạ.em xin chân thành cảm ơṇ
hơn 1 tháng trước - Thích (8) - Trả lời
Bạn nên đến bệnh viện để chữa trị ngay khi còn mới phát sinh, yên tâm là có thể khỏi hoàn toàn nếu nghe theo lời bác sĩ và không mang vác nặng néh
*địa chỉ email của bạn được bảo mật